Overslaan naar content

Brechje (22) is naast haar studie vrijwilliger bij VluchtelingenWerk. “Waarom zou je dat doen?” vragen studiegenoten haar weleens. Want op die dag zou je ook wat extra’s kunnen verdienen. 'Maar het vrijwilligerswerk levert me óók veel op: aan kennis en ervaring.’

Het verhaal van Brechje

‘Een tot twee jaar: dat moest ik antwoorden aan de vader die vroeg hoelang zijn gezinshereniging zou duren. Het was een van mijn eerste dagen bij VluchtelingenWerk en ik zag de pijn in zijn ogen. Dan kan je tijdens je studie nog zoveel gesprekstechnieken hebben geoefend. Hoe het echt is om met cliënten te werken, dat ervaar je pas in de praktijk.’ 

Even stoppen en luisteren

‘Als juridisch begeleider geef ik vluchtelingen in het azc voorlichting over de asiel- en gezinsherenigingsprocedure. Ook help ik bij allerlei dingen waar ze tegenaanlopen, zoals ingewikkelde brieven van de IND of met documenten verzamelen. Maar soms merk je dat iemand alleen even zijn verhaal wil vertellen, zich gehoord wil voelen. Dan weet ik: nu even stoppen en gewoon luisteren.

‘Juridische voorkennis heb je trouwens niet nodig. Wat je wel nodig hebt? Een groot gevoel van sociale rechtsvaardigheid. Verder leer je alles wat je moet weten via cursussen van VluchtelingenWerk en van je collega’s.’ 

Kennis en ervaring

“Waarom zou je dat doen?!” vragen studiegenoten weleens als ik vertel dat ik vrijwilligerswerk doe. Op die dag zou je namelijk ook iets kunnen bijverdienen. Maar mijn vrijwilligerswerk levert óók veel op, qua kennis en ervaring. Het heeft me zelfverzekerder gemaakt. VluchtelingenWerk zorgt dat je op de hoogte bent van de laatste ontwikkelingen van het asielrecht. Daardoor weet ik waar ik het over heb en kan ik informatie begrijpelijk maken voor cliënten.’

‘Ook leer je kritisch denken en creatief te zijn. Een cliënt uit Syrië die zijn identiteit moet bewijzen, kan vaak een geboorteakte opvragen. In Eritrea zijn die er niet. Dan moet je kijken naar wat wél kan. Kan iemand bijvoorbeeld aan een doopakte komen?’

Familie bespreekbaar maken

'Als team overleggen we welke onderwerpen we willen behandelen. Iedereen brengt zijn eigen ervaring en ideeën in. Zelf heb ik als trainer ervaring met ‘systemisch werken’, een werkmethode waarbij je kijkt hoe mensen deel uitmaken van een groter geheel. Dat inspireerde me om het onderwerp ‘familie’ bespreekbaar te maken: we laten de kinderen nu hun gezin tekenen en praten er daarna samen over.’

‘Soms vergeten kinderen zichzelf te tekenen. Of vertellen ze opeens over achtergebleven of overleden familieleden. Aan het einde kiezen de kinderen houten poppetjes uit die hun gezin vertegenwoordigen. We merken dat ze het fijn vinden: een tastbare herinnering aan hun héle familie. De bespreekmethode wordt nu gebruikt op andere locaties: leuk om als vrijwilliger zo iets bij te dagen aan de organisatie.’

Verandering begint klein

'Maar de meeste voldoening geeft om de kinderen te zien groeien. Elk kind reageert anders op wat hij of zij heeft meegemaakt. Sommige zijn introvert, anderen tonen juist veel bravoure. Het is mooi als een kind uiteindelijk de rust vindt om mee te doen met de activiteiten. Of juist iets hardop durft te vertellen in een groep en dat de kinderen naar elkaar luisteren. Als je die dingen leert als kind, heb je daar de rest van je leven iets aan. Dat zie ik ook in mijn werk als trainer.’

'Ik geef training in de schoonmaakbranche over onderwerpen als communicatie en doorgroeien. Daar kom ik regelmatig dezelfde doelgroep tegen als hier in het azc: mensen die ooit als vluchteling naar Nederland kwamen, maar geen passende baan konden vinden. Vaak weten ze niet eens welke mogelijkheden er allemaal zijn om hun talenten in te zetten. Ik wil dat dat verandert. En zo’n verandering begint klein, zoals hier, bij deze kinderen.’